Interview with University of Georgia's lecturer Pedram Keshavarz about the article entitled “Coronavirus disease 2019 (COVID-19): A systematic review of 133 Children that presented with Kawasaki-like multisystem inflammatory syndrome”

1. რა გავლენა შეიძლება ჰქონდეს ამ კვლევას ადამიანის ცხოვრებაზე?

COVID-19-ის პანდემიის დროს მსოფლიოში უამრავი ადამიანი დაინფიცირდა და გარდაიცვალა. შესაბამისად, ეს კვლევა მნიშვნელოვან როლს ასრულებს ადამიანის ჯანმრთელობისა და სიცოცხლის დაცვის თვალსაზრისით, განსაკუთრებით COVID-19 ინფექციის სწრაფი დიაგნოსტიკისა და მართვის მიმართულებით, მათ შორის მაღალი რისკის მქონე ჯგუფებში, მაგალითად, ინფექციური დაავადებების მქონე ბავშვებში. 

2. კონკრეტულად, როგორ უკავშირდება კვლევის თემა აღნიშნულ საკითხებს?

ამ კვლევის ფარგლებში, COVID-19-თან დაკავშირებული ყველა ნაშრომის (1548 კვლევის) სისტემატური მიმოხილვის შემდეგ, აღმოვაჩინეთ, რომ 18 წლამდე ასაკის არაერთ ბავშვს, რომელთა COVID-19-ზე ჩატარებული ტესტის შედეგიც დადებითი იყო, აღენიშნებოდა კავასაკის დაავადება ან მულტისისტემური ანთებითი სინდრომი (MIS). შესაბამისად, შევისწავლეთ ყველა აღნიშნული შემთხვევა და შევაფასეთ COVID-19 ინფექციასთან დაკავშირებული ყველა რისკფაქტორი.

3. როგორ შეუძლიათ სტუდენტებს ამ სფეროში ჩართვა და რატომ არის ეს მნიშვნელოვანი?

პირველ ეტაპზე ვგეგმავ მოტივირებული სტუდენტებისგან შემდგარი ინტერდისციპლინური კვლევითი გუნდის შექმნას, რომელიც "საქართველოს უნივერსიტეტში" კვლევით საქმიანობაში ჩაერთვება. მეორე მხრივ, ვინაიდან SARS-CoV-2 ინფექცია, ანუ COVID-19, 2019 წლის დეკემბრიდან მსოფლიოში ერთ-ერთ ახალ და მნიშვნელოვან გამოწვევად იქცა, ვურჩევ ყველა სტუდენტს, ჩაერთონ ამ სფეროსთან დაკავშირებულ მომავალ კვლევებში ჩვენი საქართველოს უნივერსიტეტის კვლევითი გუნდის ფარგლებში და უახლოეს მომავალში მაღალი რეიტინგის მქონე სამეცნიერო ნაშრომები გამოაქვეყნონ მაღალი ხარისხის სამეცნიერო ჟურნალებში.

4. რა იყო ამ კვლევის ჩატარებისას მთავარი გამოწვევები და რა უნარებია საჭირო?

ჩემი აზრით, ამ კვლევის მთავარი გამოწვევა თემის სიახლე და კვლევის პროცესში კრეატიული მიდგომების გამოყენება იყო. კვლევის ფარგლებში სისტემატურად მიმოვიხილეთ ყველა შესაბამისი ნაშრომი და დაახლოებით 1548 კვლევა წავიკითხეთ, რათა კვლევის ჩართვის კრიტერიუმების შესაბამისად შესაბამისი მახასიათებლების მქონე ბავშვები გამოგვევლინა. გარდა ამისა, ყველა ჩართული კვლევის ხარისხი და მიკერძოების რისკი შევაფასეთ Newcastle-Ottawa Scale-ის მოდიფიცირებული ვერსიის გამოყენებით. ასევე, სისტემატური მიმოხილვის მოსამზადებლად ყველა მონაცემთა ბაზაში ძიების ყოვლისმომცველი სტრატეგია გამოვიყენეთ.

5. რამ დაგაინტერესათ ამ თემის კვლევით?

როდესაც ვნახეთ, რომ მსოფლიოში COVID-19-თან ერთად ინფექციური დაავადებების მქონე ბავშვებში სიკვდილიანობის მაჩვენებელი მაღალი იყო, დავიწყეთ პირველადი ძიება და რამდენიმე ონლაინ კონფერენცია ჩავატარეთ, რათა კვლევის თემისა და მისი განხორციელებისთვის საჭირო ინფრასტრუქტურის მიზანშეწონილობა დაგვედასტურებინა. შემდეგ, ამ თემაზე ჩართული კვლევების უმეტესობაში შესაძლო კავშირი აღმოვაჩინეთ და კვლევის განხორციელება დავიწყეთ.

6. რას გვეტყვით თქვენს კოლაბორატორებზე?

ვთანამშრომლობდი რამდენიმე კვლევით გუნდთან და კვლევით ცენტრთან შეერთებულ შტატებში, ირანსა და საქართველოში. გარდა ამისა, შევქმენი სპეციალური კვლევითი გუნდი, რომელიც კლინიკურ და საბაზისო მეცნიერებებში აქტუალურ თემებზე მაღალი ხარისხის გუნდური კვლევების განხორციელებაზე მუშაობს.